نشست روز دانش پرستاری با محوریت توسعه پژوهش‌های کاربردی، ارتقای جایگاه علمی پرستاری و بهره‌گیری از دستاوردهای پژوهشی برای بهبود کیفیت مراقبت، به همت مدیریت آموزش سازمان نظام پرستاری برگزار شد. در این نشست، مسئولان آموزشی و پژوهشی وزارت بهداشت، سازمان نظام پرستاری و دانشگاه‌های علوم پزشکی شهر تهران و جمعی از اعضای هیئت‌علمی حضور داشتند و از تعدادی از نخبگان حوزه پرستاری تقدیر شد.

به‌گزارش روابط‌عمومی سازمان نظام پرستاری، این نشست با حضور دکتر احمد نجاتیان، رئیس‌کل سازمان نظام پرستاری، دکتر شاهین آخوندزاده، معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت، دکتر عباس عبادی، معاون پرستاری وزارت بهداشت، دکتذمجید صفا معاون تحقیقات دانشگاهعلوم پزشکی ایران و جمعی از استادان، پژوهشگران و فعالان حوزه آموزش و پژوهش پرستاری برگزار شد. توسعه زیرساخت‌های پژوهشی، ترجمان دانش، تقویت مشارکت پرستاران در تحقیقات و استفاده از نتایج پژوهش‌ها در سیاست‌گذاری و ارائه خدمات پرستاری از مهم‌ترین محورهای مطرح‌شده در این برنامه بود.

 پژوهش باید به بهبود کیفیت خدمات پرستاری منجر شود

دکتر احمد نجاتیان، رئیس‌کل سازمان نظام پرستاری، با اشاره به اهمیت پژوهش در مأموریت‌های قانونی این سازمان گفت: کمک به ایجاد و گسترش زمینه‌های پژوهشی و تحقیقاتی در پرستاری و استفاده مفید و کارآمد از دستاوردهای این تحقیقات، از وظایف تصریح‌شده سازمان نظام پرستاری است.

وی افزود: موضوعاتی مانند تدوین استانداردهای آموزشی و حرفه‌ای، ارتقای کیفیت خدمات و بهبود مراقبت‌های پرستاری، همگی به پشتوانه پژوهش و شواهد علمی نیاز دارند. با این حال، انباشت مطالبات و مسائل معیشتی پرستاران در سال‌های گذشته موجب شده است که توجه کافی به این حوزه صورت نگیرد.

رئیس‌کل سازمان نظام پرستاری از فراهم شدن مقدمات تأسیس مرکز تحقیقات مدیریت و سیاست‌گذاری پرستاری به‌عنوان یک مرکز غیردولتی خبر داد و گفت: اساسنامه، چشم‌انداز و برنامه عملیاتی این مرکز آماده شده و هماهنگی‌های لازم با دانشگاه علوم پزشکی ایران برای طی مراحل قانونی و صدور مجوز در حال انجام است.

نجاتیان همچنین با اشاره به توسعه اپلیکیشن «پرستار من» و نصب آن از سوی حدود ۵۰ هزار پرستار، از برنامه سازمان برای استفاده از این بستر در حوزه ترجمان دانش خبر داد. بر این اساس، قرار است نتایج پژوهش‌های معتبر پس از بررسی، اعتبارسنجی و خلاصه‌سازی، متناسب با حوزه فعالیت و علاقه‌مندی پرستاران در اختیار آنان قرار گیرد.

وی انتشار منشور حقوق پرستاران ایران را نمونه‌ای از تبدیل دانش تولیدشده در محیط دانشگاهی به محصولی کاربردی دانست و تأکید کرد: استفاده از ظرفیت پژوهش‌ها برای پاسخ‌گویی به مسائل حوزه تعرفه‌گذاری و ارتقای کیفیت مراقبت، از نیازهای مهم جامعه پرستاری است.

 مدیریت دانش و تجربه‌نگاری پرستاران می‌تواند به تولید شواهد علمی کمک کند

دکتر عباس عبادی، معاون پرستاری وزارت بهداشت، با تأکید بر ضرورت فاصله گرفتن از نگاه صرفاً انتشارات‌محور به پژوهش، گفت: دانش زمانی می‌تواند به توسعه و بهبود خدمات منجر شود که فاصله میان تولید علم و محل استفاده از آن کاهش یابد.

وی با اشاره به اهمیت مراقبت مبتنی بر شواهد، توضیح داد: در کنار شواهد حاصل از پژوهش‌های علمی، تجربه‌های حرفه‌ای پرستاران در محیط بالین نیز ظرفیت ارزشمندی برای شناسایی مسائل و شکل‌گیری پرسش‌های پژوهشی است. سازمان نظام پرستاری می‌تواند با مدیریت دانش و ثبت نظام‌مند تجربه‌های پرستاران باتجربه در حوزه‌هایی مانند مراقبت از زخم، مراقبت‌های ویژه و اورژانس، زمینه تبدیل دانش ضمنی آنان به دانش مستند و قابل استفاده را فراهم کند.

عبادی افزود: تجربه‌های حرفه‌ای به‌تنهایی جایگزین پژوهش‌های معتبر نیستند، اما اگر به‌درستی مستندسازی و تحلیل شوند، می‌توانند مبنایی برای طرح فرضیه‌های جدید و تعریف پروژه‌های تحقیقاتی در دانشگاه‌ها و مراکز پژوهشی باشند.

معاون پرستاری وزارت بهداشت همچنین بر ضرورت توجه به ترجیحات بیماران در کنار یافته‌های علمی و دستورالعمل‌های بالینی تأکید کرد و مشارکت بیماران در تصمیم‌گیری‌های مرتبط با مراقبت را از مؤلفه‌های مهم ارائه خدمات مطلوب دانست.

وی با اشاره به ماهیت میان‌رشته‌ای پرستاری، بر اهمیت بهره‌گیری از ظرفیت علوم انسانی، انسان‌شناسی و جامعه‌شناسی در آموزش پرستاری تأکید کرد و توجه به ابعاد انسانی مراقبت را برای ارتقای کیفیت خدمات ضروری دانست.

 باید زمینه مشارکت مستقیم پرستاران بالینی در پژوهش فراهم شود

دکتر شاهین آخوندزاده، معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت، با اشاره به تحول جایگاه پژوهش در دانشکده‌های پرستاری طی چند دهه گذشته، بر ضرورت افزایش اثربخشی تحقیقات و ارتباط بیشتر آن‌ها با مسائل واقعی نظام سلامت تأکید کرد.

وی با اشاره به برخی چالش‌های پایان‌نامه‌های کارشناسی ارشد پرستاری، گفت: بخشی از مطالعات بالینی در این مقطع با موضوعات تکراری، حجم نمونه محدود یا مشکلات روش‌شناختی مواجه‌اند و لازم است در انتخاب موضوع و طراحی پژوهش‌ها بازنگری شود. به گفته وی، پژوهش‌های مقاطع مختلف تحصیلی باید متناسب با اهداف آموزشی و ظرفیت علمی دانشجویان تعریف شوند و از انجام مطالعاتی که خروجی مؤثر و قابل استفاده ندارند، پرهیز شود.

معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت همچنین بر ضرورت توسعه نقش پرستاران شاغل در بیمارستان‌ها در فعالیت‌های تحقیقاتی تأکید کرد و گفت: در بسیاری از کشورها، پرستاران غیرعضو هیئت‌علمی نیز در قالب تیم‌های پژوهشی بیمارستانی فعالیت می‌کنند و در اجرای مطالعات و کارآزمایی‌های بالینی نقش دارند. توسعه چنین ظرفیتی در ایران می‌تواند به تقویت پژوهش‌های مبتنی بر مسائل واقعی محیط‌های درمانی کمک کند.

آخوندزاده با اعلام آمادگی برای حمایت از ارتقای جایگاه علمی نشریه پژوهشی سازمان نظام پرستاری، پیشنهاد کرد اطلاعات نشریه برای بررسی و برنامه‌ریزی تخصصی در اختیار او قرار گیرد. وی همچنین از آمادگی خود برای حمایت از تعدادی از مراکز تحقیقاتی منتخب پرستاری خبر داد و بر اهمیت تقویت زیرساخت‌های پژوهشی این حوزه تأکید کرد.

 مشارکت پرستاران در پژوهش‌های بیمارستانی باید تقویت شود

دکتر مجید صفا، معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی ایران، با اشاره به نقش پرستاران در ارائه خدمات درمانی، بر ضرورت فراهم کردن زمینه مشارکت بیشتر آنان در فعالیت‌های پژوهشی تأکید کرد.

وی با بیان اینکه پرستاران در محیط‌های درمانی با مسائل و نیازهای واقعی مراقبت مواجه‌اند، گفت: یکی از چالش‌های مهم، ایجاد امکان مشارکت مؤثر این نیروها در پروژه‌های تحقیقاتی در کنار مسئولیت‌های سنگین بالینی است.

صفا با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای توسعه ظرفیت‌های تحقیقاتی در بیمارستان شهدای هفت‌تیر، از راه‌اندازی دفتر توسعه تحقیقات بالینی و برنامه‌ریزی برای گسترش فعالیت‌های پژوهشی و فناوری خبر داد.

معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی ایران همچنین با استقبال از برنامه سازمان نظام پرستاری برای ایجاد مرکز تحقیقات مدیریت و سیاست‌گذاری پرستاری، بر آمادگی این دانشگاه برای همکاری در چارچوب ظرفیت‌ها و امکانات موجود تأکید کرد. وی استفاده از توان علمی دانشکده پرستاری، ظرفیت‌های دانشگاهی و همکاری مشترک میان سازمان نظام پرستاری و دانشگاه‌ها را در پیشبرد پژوهش‌های کاربردی و حل مسائل نظام سلامت مؤثر دانست.

 تقدیر از نخبگان حوزه پرستاری

در بخش دیگری از این نشست، از جمعی از نخبگان و فعالان حوزه پرستاری تقدیر شد. دکتر عباس عبادی، معاون پرستاری وزارت بهداشت، دکتر مژگان خادمی، عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی لرستان، و آقای امین حسین‌زاده از دانشگاه علوم پزشکی بجنورد، از جمله تقدیرشدگان این برنامه بودند.

در این نشست، دکتر احمد نجاتیان، رئیس‌کل سازمان نظام پرستاری، دکتر شاهین آخوندزاده، معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت، دکتر عباس عبادی، معاون پرستاری وزارت بهداشت، دکتر اصغر فتائی، رئیس انجمن پرستاری ایران، دکتر عباس عباس‌زاده، نماینده معاونت آموزشی وزارت بهداشت، دکتر مداح، مادر پرستاری نوین ایران، دکتر مجید صفا، معاون تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی ایران، دکتر علیرضا آرمان، مدیر آموزش سازمان نظام پرستاری، دکتر نسیم هاتفی مؤدب، رئیس کمیسیون آموزش شورای‌عالی سازمان نظام پرستاری، مرتضی سپهریان، عضو کمیسیون آموزش شورای‌عالی سازمان نظام پرستاریدکتر میترا زندی، عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، سیمین رنجبران، نماینده معاونت درمان و مدیر پرستاری دانشگاه علوم پزشکی تهران، دکتر مهدی جعفری عوری، عضو هیئت‌علمی دانشگاه، دکتر معصومه ذاکری مقدم، عضو هیئت‌مدیره نظام پرستاری تهران، دکتر فرشته رضایی، عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی ایران و مدیر پژوهش سازمان نظام پرستاری، دکتر مژگان خادمی، عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی لرستان، امین حسین‌زاده از دانشگاه علوم پزشکی بجنورد، حمید چراغی، مشاور فرهنگی رئیس‌کل سازمان نظام پرستاری و علی عباس‌زاده، دبیر کانون نخبگان سازمان حضور داشتند.